Od wsi do miasta

Od wsi do miasta

(J. Krajniewski, D. Micur, G. Vozsnak)


I etap edukacji: klasy I-III


Realizacja tematu odbywa się w trzech etapach:


Część I – „Od wsi…”


Spotkanie rozpoczyna się przy eksponatach znajdujących się na wystawie „Jak żył rolnik i górnik na ziemi zagłębiowskiej”. Uczestnicy dokładnie oglądają i trzymają w rękach przedmioty używane w gospodarstwie mieszkańca wsi Dąbrowa, zarówno te w domowym obejściu jak i na polu (cebrzyk, dzieża, maselnica, prasa do sera, żelazko na „duszę”, wyciskarka do soków, balia, tara, wyżymaczka, maglownica, pług, brony, cepy, widły, motyki, żarna, uprząż, miech kowalski, sieczkarnia) Poznają ich nazwy i przeznaczenie. Mają okazję przyjrzenia się poszczególnym gatunkom zboża i wskazania różnic pomiędzy nimi (żyto, pszenica, owies, jęczmień).


Przejście na ekspozycję dotyczącą powstawania w Dąbrowie przemysłu.


Część II – „… do miasta”


Każdy uczestnik spotkania dostaje do ręki fotografię przedmiotu, który związany jest z przekształceniem się wsi Dąbrowa w miasto, i szuka go na ekspozycji „Historia, co srebrem i węglem pisana”. Zapoznając się z opisem eksponatu ze swojego zdjęcia, dostosowanym do poziomu ucznia, stara się zapamiętać jego treść. Pozyskane w ten sposób informacje będą uczniowi potrzebne w etapie trzecim – podczas prezentacji medialnej, eksponującej przedmioty związane z powstawaniem miasta.


Przejście do sali audiowizualnej.


Część III – prezentacja multimedialna, rozmowa, podsumowanie


Na wstępie dzieci oglądają w prezentacji widoki wsi Dąbrowa, po czym wygląd wszystkich poszczególnych eksponatów, odnajdywanych indywidualnie na podstawie zdjęć. Aktywnie włączają się w przekazywanie informacji o nich. Każdy z demonstrowanych wizerunków wiąże się z powstaniem obiektu o charakterze miastotwórczym. Prowadzący, poprzez zadawanie pytań i dyskusję z uczestnikami spotkania, powoduje, że oni sami wskazują i nazywają je. W ten sposób przekazana jest historia o powstawaniu miasta. W wyniku prowadzonych rozmów uczestnicy dochodzą do właściwych wniosków i wymieniają czynniki miastotwórcze (powstanie szkoły, zakładów pracy, dróg i osiedli mieszkaniowych, rozwój przemysłu – stosowanie maszyn i urządzeń, wprowadzenie oświetlenia elektrycznego i transportu kolejowego).

Na zakończenie spotkania notują nazwy elementów miastotwórczych, o których wcześniej się dowiedzieli, i których zapis pojawia się także na ekranie. Następnie, oglądając fotografie przedstawiające wygląd starej i nowej Dąbrowy, powtarzają i utrwalają nabyte wiadomości.


II etap edukacyjny: klasy IV–VI


Spotkanie ma charakter interaktywny. Uczestnicy, po wejściu na ekspozycję poświęconą rozwojowi Dąbrowy, zostają podzieleni na grupy. Każda z nich obserwuje część wystawy, by móc po kilku minutach wskazać i nazwać eksponaty nawiązujące do tematyki lekcji. Analizując treść opisów znajdujących się obok nich, starają się zapamiętać, jakie działania podejmowane w przeszłości miały charakter miastotwórczy. Każda z grup, za pośrednictwem wybranego lidera, przedstawia swoje spostrzeżenia oraz odpowiada na postawione wcześniej i zanotowane pytania. Trafność odpowiedzi jest weryfikowana przez prowadzącego, a następnie podczas oglądania prezentacji multimedialnej poświęconej rozwojowi przemysłu w Dąbrowie Górniczej.

Na zakończenie każdy z uczniów rozwiąże krzyżówkę, odzwierciedlającą jego nabyte podczas spotkania kompetencje.